Gisteren werd het nieuwe college van de Friese Provinciale Staten geïnstalleerd. Het coalitieproces begon hoopvol en mooi. De voorbereidende gesprekken, met alle partijen en informateur Margreeth de Boer, waren plezierig en boden uitzicht op open onderhandelingen, gericht op de inhoud. Waarschijnlijk was ik buitengewoon naïef te denken dat ‘zeggen’ ook ‘doen’ betekent. Ik was niet de enige die zich overvallen voelde door de afloop van de eerste en tevens laatste openbare bijeenkomst waarin PvdA als eerste spreker aankondigde met CDA, FNP en GrienLinks verder te willen. Wat even leek te beginnen als nieuw en verfrissend, werd razendsnel weer oud en een ‘déjà vu’ voor de door de wol geverfden onder ons. Het ging over zetels, invloed en vasthouden. “Waarom ben je zo verbaasd?” zeiden vrienden tegen mij, “Dit is toch politiek? Zo gaat het toch altijd?”
Dat dingen altijd zo gaan betekent nog niet dat dat goed is. Ik werkte ooit korte tijd als inkoper in de staalindustrie. De enige opdracht was een zo hoog mogelijke korting binnen te slepen. Relaties met toeleveranciers werden niet opgebouwd, sterker nog: het was toegestaan deze op het spel te zetten zodra er elders iets goedkopers te halen viel. Zo was het altijd gegaan. Zo was het goed. Tot een groot ongeluk, te wijten aan ondeugdelijke onderdelen, het bedrijf dwong tot nader onderzoek. Agressief onderhandelen op prijs alleen bleek wel erg veel ruimte te scheppen voor eenzelfde spel aan de andere kant van de tafel. En zeker niet te leiden tot vertrouwen en kwaliteit. Ik hou het maar ’t liefst simpel: in persoonlijke en zakelijke relaties van alledag moet je enig vertrouwen hebben dat de ander zal doen wat ‘ie belooft. Wat dat betreft beginnen we deze nieuwe periode op achterstand. Wat is dat toch ontzettend jammer! Het inmiddels bereikte coalitieakkoord tussen PvdA, CDA en FNP spreekt van ‘nieuwe energie voor Fryslân’, van ‘dromen’ en ‘geschiedenis schrijven’. Van ‘zelfbewustzijn’ en ‘duurzaamheid’. GrienLinks hield de rug recht en voelde zich gedwongen uit te stappen. Want achter deze mooie woorden staat een smalle coalitie met een oud akkoord. Behouden wat er te behouden valt is het motto. “Word je nu al zuur en teleurgesteld?” vroegen diezelfde vrienden.
Gelukkig is niets minder waar! Wij mogen ons als D66 gelukkig prijzen deel uit te maken van een eensgezinde, strijdbare oppositie. In een prima, open sfeer slijpen wij vrolijk onze messen. Het akkoord bevat ook daadwerkelijk mooie woorden, spreekt van een brede stimulans voor schone energie, internationale betrokkenheid, oog voor de wereld. Fryslân wil de eerste millenniumprovincie worden, het belang van innovatie voor de Friese economie. Eigenlijk zou iedereen zou zijn handtekening kunnen zetten onder het bereikte akkoord. Het gaat dan ook niet om wat er staat, maar om wat er niet staat. Het gaat alweer om doen wat je belooft, het tempo waarin je dat doet, overtuigen van de sense of urgency en hoe je omgaat met mensen. Snijden in veelbelovende en succesvolle windmoleninitiatieven als weggever in de onderhandelingen geeft daar geen goed voorbeeld van. Formuleringen als ‘aanzienlijke vooruitgang boeken met de digitale snelweg’ of ‘inspireren van onderwijs en ondernemers tot samenwerking’ evenmin. Zonder onmiskenbare en forse verhoging van de snelheid in de vernieuwing, forse extra investeringen in onderwijs en kenniseconomie, zonder een visie op wat echt werkt als het om innovatie en kennisontwikkeling gaat, zal die millenniumprovincie een mooi Frysk Fiersicht blijven. Maar ach, het geeft ook energie. Ik verheug mij bijzonder op de strijd van de komende jaren in een enigszins kwaaie, op het verkeerde been gezette, maar goedgemutste oppositie die open en constructief met elkaar omgaat. Dat is iets om vrolijk en hoopvol van te worden en dat werkt vast en zeker heel aanstekelijk voor de coalitiepartijen.
VROLIJK PASEN!
Reactie toevoegen